జీఎస్టీ 2.0 సంస్కరణలు: సామాన్యులకు భారీ ఊరట

భారతదేశంలో వస్తు-సేవల పన్ను (GST) విధానంలో గణనీయమైన మార్పులకు జీఎస్టీ కౌన్సిల్ ఆమోదం తెలిపింది. సెప్టెంబర్ 22, 2025 నుండి అమలులోకి వచ్చే ఈ "జీఎస్టీ 2.0" సంస్కరణల ద్వారా పన్ను స్లాబ్‌లను నాలుగు నుండి రెండు ప్రధాన విభాగాలుగా (5% మరియు 18%) సరళీకరించారు. లగ్జరీ మరియు "పాపపు వస్తువుల"పై 40% ప్రత్యేక పన్ను స్లాబ్ వర్తిస్తుంది.

ధరలు తగ్గనున్న వస్తువులు:

• నిత్యావసరాలు: పనీర్, బ్రెడ్, వెన్న, నెయ్యి, ప్యాకేజ్డ్ ఆహార పదార్థాలు (పాస్తా, నూడుల్స్, బిస్కెట్లు, కేకులు, స్వీట్లు), డ్రై ఫ్రూట్స్ (బాదం, జీడిపప్పు), అల్ట్రా హై టెంపరేచర్ పాలు, చెనా వంటి వాటిపై జీఎస్టీ 12% నుండి 5%కి తగ్గింది.
• వైద్యం మరియు ఆరోగ్య సంరక్షణ: 33 రకాల మందులు, ఆరోగ్య పరికరాలు, కళ్లద్దాలు, దృష్టి సంబంధిత పరికరాలపై జీఎస్టీ గణనీయంగా తగ్గింది. ఆరోగ్య బీమా, జీవిత బీమా పాలసీలపై జీఎస్టీ పూర్తిగా రద్దు చేయబడింది, ఇది వైద్య ఖర్చులను తగ్గిస్తుంది.
• గృహోపకరణాలు మరియు ఎలక్ట్రానిక్స్: సెల్‌ఫోన్‌లు, ఫ్యాన్‌లు, కంప్యూటర్‌లు, ల్యాప్‌టాప్‌లు, సిమెంట్, టీవీలు, వాషింగ్ మెషీన్‌లు, ఏసీలపై జీఎస్టీ 28% నుండి 5% లేదా 18%కి తగ్గింది.
• వాహనాలు: 350సీసీ లోపు ఇంజిన్ ఉన్న ద్విచక్ర వాహనాలు, చిన్న కార్లు, కాంపాక్ట్ ఎస్‌యూవీలపై జీఎస్టీ తగ్గింపు వల్ల ధరలు 8-9% వరకు తగ్గుతాయి. ఇది ఆటోమొబైల్ రంగంలో అమ్మకాలను 200 బీపీఎస్ పెంచుతుందని అంచనా.
• ఇతరాలు: ట్రాక్టర్లు, వ్యవసాయ పరికరాలు, బట్టలు, బూట్లు, పాలరాయి, చాలా రకాల ఎరువులు, నోట్‌బుక్స్, ఎరేసర్లు, పెన్సిల్స్, క్రేయాన్స్ వంటి విద్యా సామగ్రిపై పన్ను తగ్గింది.
• హాస్పిటాలిటీ: రాత్రికి రూ. 7,500 వరకు గదుల ధర కలిగిన హోటళ్లపై జీఎస్టీ 5%కి తగ్గింది, ఇది దేశీయ పర్యాటకాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది.

ధరలు పెరగనున్న వస్తువులు:

లగ్జరీ కార్లు, 350సీసీ కంటే ఎక్కువ ఇంజిన్ ఉన్న బైక్‌లు, కార్బొనేటెడ్ కూల్ డ్రింక్స్, జ్యూస్‌లు, పొగాకు, జర్దా, పాన్ మసాలా, ఫ్లేవర్ ఉన్న ప్యాకేజ్డ్ పానీయాలపై 40% జీఎస్టీ వర్తిస్తుంది.

ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం:

ఈ సంస్కరణలు వినియోగాన్ని పెంచి, ద్రవ్యోల్బణాన్ని వార్షిక ప్రాతిపదికన 40-60 బేసిస్ పాయింట్లు తగ్గిస్తాయని అంచనా. ఇది డిమాండ్‌ను పెంచి, ప్రపంచ పెట్టుబడులను ఆకర్షించి, ఉద్యోగ కల్పన మరియు వ్యాపార వృద్ధికి దారితీస్తుందని కేంద్ర మంత్రి పీయూష్ గోయల్ పేర్కొన్నారు. ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ ఈ సంస్కరణలను "దీపావళి గిఫ్ట్"గా అభివర్ణించారు మరియు ఇది "ఆత్మనిర్భర్ భారత్" లక్ష్యాన్ని మరింత ముందుగానే సాకారం చేస్తుందని ధీమా వ్యక్తం చేశారు. ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ సామాన్యులకు ఇది పెద్ద ఊరట అని తెలిపారు. నీతి ఆయోగ్ సభ్యుడు అరవింద్ విర్మాణి ప్రకారం, జీఎస్టీ 2.0 దీర్ఘకాలిక వృద్ధికి దోహదపడుతుంది మరియు ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారతదేశ జీడీపీ సుమారు 6.5% వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా. క్రిసిల్ నివేదిక ప్రకారం, జీఎస్టీ రేట్ల తగ్గింపు కారణంగా ఈ ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఇండియా ఇంక్ ఆదాయం 6-7% పెరిగే అవకాశం ఉంది. డెలాయిట్ ఇండియా FY26కి 6.4-6.7% జీడీపీ వృద్ధిని అంచనా వేసింది.

అమెరికా సుంకాల ప్రభావం:

సెప్టెంబర్ 5, 2025న ప్రచురితమైన నివేదికల ప్రకారం, అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ భారతీయ వస్తువులపై (ఆగస్టు 27 నుండి అమలులో) 50% సుంకాలు విధించారు. ఇది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు, ముఖ్యంగా వస్త్రాలు, దుస్తులు మరియు ఆభరణాల రంగంలోని సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు (MSMEలు) ఆటంకం కలిగిస్తుంది. భారత్ తన వాణిజ్య భాగస్వామ్యాలను విస్తరించుకోవడం ద్వారా దీని ప్రభావాలను తగ్గించుకోవాలని చూస్తోంది.

స్టాక్ మార్కెట్ మరియు బంగారం ధరలు:

సెప్టెంబర్ 5న, భారతీయ స్టాక్ మార్కెట్ సూచీలు (సెన్సెక్స్ మరియు నిఫ్టీ) అస్థిరమైన ట్రేడింగ్ సెషన్ తర్వాత స్థిరంగా ముగిశాయి. ఆటో మరియు మెటల్ షేర్లు లాభపడగా, ఐటీ మరియు ఎఫ్‌ఎంసిజి షేర్లు నష్టాలను చవిచూశాయి. జీఎస్టీ సంస్కరణల ప్రకటన తర్వాత, గత పది రోజులుగా పెరుగుతున్న బంగారం మరియు వెండి ధరలు సెప్టెంబర్ 5న దేశవ్యాప్తంగా స్వల్పంగా తగ్గాయి.