ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਕਾਸ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ GST ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਟੈਕਸ (GST) ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
GST ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ
GST ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਚਾਰ-ਸਲੈਬ ਪ੍ਰਣਾਲੀ (5%, 12%, 18%, ਅਤੇ 28%) ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਸਤੂਆਂ ਲਈ ਦੋ-ਸਲੈਬ ਢਾਂਚੇ (5% ਅਤੇ 18%) ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ 22 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
- ਕੀ ਸਸਤਾ ਹੋਵੇਗਾ: ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਰਤੋਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵਸਤੂਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਤੇਲ, ਸਾਬਣ, ਟੁੱਥਪੇਸਟ, ਅਤੇ ਸ਼ੈਂਪੂ 'ਤੇ ਹੁਣ 5% GST ਲੱਗੇਗਾ। ਸੁੱਕੇ ਮੇਵੇ, ਅਚਾਰ, ਮੱਕੀ ਦੇ ਫਲੇਕਸ, ਖੰਡ ਅਤੇ ਖੰਡ ਦੇ ਕਿਊਬ 'ਤੇ ਵੀ 5% GST ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ। AC ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਵਰਗੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਉਤਪਾਦ 18% GST ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਉਣਗੇ। ਸੀਮੈਂਟ 'ਤੇ GST 28% ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 18% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1200 ਸੀਸੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ 350 ਸੀਸੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਈਕਾਂ 'ਤੇ GST ਦਰ 18% ਹੋਵੇਗੀ। ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਬੀਮਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ GST ਤੋਂ ਛੋਟ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
- ਕੀ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ: ਤੰਬਾਕੂ, ਪਾਨ ਮਸਾਲਾ, ਸਿਗਰਟ, ਕੈਫੀਨ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਕਾਰਬੋਨੇਟਿਡ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ 'ਤੇ ਹੁਣ 40% GST ਲੱਗੇਗਾ। ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲਗਜ਼ਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਵੀ 40% GST ਲੱਗੇਗਾ।
ਇਹਨਾਂ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਰਿਫਾਂ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣਗੇ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਗੇ।
ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ ਨੇ ਅਗਸਤ 2025 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ 15 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। HSBC ਸਰਵੇਖਣ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜੂਨ 2010 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਦਰ ਨਾਲ ਵਧਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਜ਼ਬੂਤ ਮੰਗ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ 49ਵਾਂ ਮਹੀਨਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਨਵੇਂ ਆਰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਰਿਫਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਭਾਰਤ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਏ ਗਏ 50% ਟੈਰਿਫਾਂ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤ ਦੇ 55% ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। GST ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਇਸ ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕਦਮ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।