ભારતીય અર્થતંત્ર માટે છેલ્લા 24 કલાકમાં બે મહત્ત્વપૂર્ણ સમાચારો સામે આવ્યા છે. એક તરફ, 'નેક્સ્ટ જનરેશન GST સુધારા' આજથી, 22 સપ્ટેમ્બર 2025 થી, અમલમાં આવી રહ્યા છે, જ્યારે બીજી તરફ, યુએસ દ્વારા H-1B વિઝા ફીમાં કરાયેલા વધારાને કારણે ભારતીય શેરબજાર અને IT ક્ષેત્રમાં ચિંતા જોવા મળી રહી છે.
GST સુધારાનો અમલ: 'બચત ઉત્સવ' અને આર્થિક વૃદ્ધિને વેગ
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રવિવારે (21 સપ્ટેમ્બર 2025) રાષ્ટ્રજોગ સંબોધનમાં "નેક્સ્ટ જનરેશન GST સુધારા" ને આવકાર્યા હતા અને તેને "GST બચત ઉત્સવ" તરીકે ઓળખાવ્યો હતો. આ સુધારા 22 સપ્ટેમ્બર 2025 થી લાગુ થઈ રહ્યા છે, જે નવરાત્રીના પ્રથમ દિવસથી શરૂ થશે.
આ સુધારાઓ હેઠળ લગભગ 375 વસ્તુઓ પરના GST દરમાં ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે, જેનાથી રસોડાના મુખ્ય ઉપકરણોથી લઈને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, દવાઓ અને સાધનો, તેમજ ઓટોમોબાઈલ સુધીની અનેક વસ્તુઓ સસ્તી થશે. વડાપ્રધાન મોદીએ જણાવ્યું હતું કે આનાથી દૈનિક વસ્તુઓ સસ્તી બનશે, જે ગરીબ, મધ્યમ અને નવ-મધ્યમ વર્ગના લોકોના જીવન પર સકારાત્મક અસર કરશે. તેમણે "સ્વદેશી" ઉત્પાદનોને પ્રોત્સાહન આપવા પર પણ ભાર મૂક્યો હતો અને કહ્યું હતું કે "ભારતની સમૃદ્ધિ સ્વદેશી મંત્રથી મજબૂતી મેળવશે."
મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસે જણાવ્યું હતું કે આ સુધારાઓ ભારતના અર્થતંત્રને વેગ આપશે અને સામાન્ય નાગરિકોને સીધો લાભ આપશે. દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી રેખા ગુપ્તાએ પણ કહ્યું હતું કે આ GST સુધારા રાષ્ટ્રીય અર્થતંત્રને મજબૂત કરશે અને ફુગાવામાંથી રાહત આપશે. નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારામને જણાવ્યું હતું કે આ GST સુધારાના અમલથી આશરે ₹2 લાખ કરોડ લોકોના હાથમાં આવશે, જે ઘરેલું વપરાશને વેગ આપશે. ભાજપ દ્વારા આ નવા ટેક્સ સિસ્ટમ વિશે વેપારીઓ, દુકાનદારો અને સામાન્ય જનતામાં જાગૃતિ લાવવા માટે 22 થી 29 સપ્ટેમ્બર સુધી 'GST સેવિંગ્સ ફેસ્ટિવલ' નામનું રાષ્ટ્રવ્યાપી અભિયાન શરૂ કરવામાં આવશે.
H-1B વિઝા ફી વધારાની ભારતીય IT ક્ષેત્ર અને શેરબજાર પર અસર
યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા નવા H-1B વિઝા માટે $100,000 ની ફી વધારવાના નિર્ણયને કારણે ભારતીય IT કંપનીઓ અને શેરબજાર પર નકારાત્મક અસર થવાની સંભાવના છે. આ નિર્ણય ભારતીય IT કંપનીઓના નિકાસ-લક્ષી મોડેલ પર દબાણ લાવી શકે છે. આ વિઝા ફીમાં વધારો નવા અરજદારો માટે એક વખતનો ચાર્જ હશે.
આ સમાચારને કારણે ભારતીય શેરબજારના બેન્ચમાર્ક ઇન્ડેક્સ, સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી 50, સોમવારે નીચા સ્તરે ખુલવાની શક્યતા છે. Gift Nifty પણ નકારાત્મક શરૂઆતનો સંકેત આપી રહ્યું છે. શુક્રવારે પણ બજારમાં પ્રોફિટ બુકિંગ જોવા મળ્યું હતું, જેમાં સેન્સેક્સ 387.73 પોઈન્ટ અને નિફ્ટી 96.55 પોઈન્ટ ઘટ્યા હતા.
જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે GST દરમાં ઘટાડા અને નવરાત્રીના તહેવારોની શરૂઆતથી સંભવિત વપરાશમાં વૃદ્ધિને કારણે બજારમાં સકારાત્મક વલણ જળવાઈ રહેશે. IT, ફાર્મા અને PSU બેંકો જેવા ક્ષેત્રો પર ખાસ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે.