ભારતીય અર્થતંત્રમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કેટલાક મુખ્ય ઘટનાક્રમ નોંધાયા છે, જે દેશના આર્થિક સ્વાસ્થ્ય અને ભવિષ્યની દિશા સૂચવે છે.
નિકાસમાં 6% વૃદ્ધિની અપેક્ષા અને આર્થિક દૃષ્ટિકોણ
કેન્દ્રીય વાણિજ્ય પ્રધાન પીયૂષ ગોયલે બુધવારે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે 2024ના સમાન સમયગાળાની તુલનામાં આ વર્ષે ભારતની નિકાસમાં લગભગ 6 ટકાનો વધારો થશે. તેમણે વૈશ્વિક વેપારમાં પડકારો છતાં દેશના મજબૂત પ્રદર્શન પર ભાર મૂક્યો હતો. ગોયલે જણાવ્યું હતું કે મુક્ત વેપાર કરારો (FTA) પર ઘણા દેશો સાથે ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે, અને UAE સાથેનો સફળ FTA વિશ્વનો સૌથી ઝડપી FTA હતો. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે ભારત 4 ટ્રિલિયન ડોલરના અર્થતંત્રથી 30 ટ્રિલિયન ડોલરથી વધુના અર્થતંત્ર તરફ આગળ વધી રહ્યું છે, જે દર્શાવે છે કે ભારત વ્યવસાય કરવા માટે યોગ્ય સ્થળ છે. તાજેતરના બેરોજગારીના આંકડા 5.1 ટકાના સૌથી નીચા સ્તરે આવ્યા છે.
નાણાકીય નીતિ અને માળખાગત વિકાસ
કેન્દ્રીય નાણાપ્રધાન નિર્મલા સીતારમણે સીઆઈઆઈ જીસીસી બિઝનેસ સમિટને સંબોધતા જણાવ્યું હતું કે અત્યાર સુધીમાં 22 રાજ્યોને 50 વર્ષની વ્યાજમુક્ત લોન હેઠળ લગભગ 3.6 લાખ કરોડ રૂપિયા આપવામાં આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે દેશમાં મૂડી રોકાણ નાણાકીય વર્ષ 2024-25માં કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદનના 4.1 ટકા સુધી વધશે, જે નાણાકીય વર્ષ 2013-14માં માત્ર 1.7 ટકા હતું. માળખાગત સુવિધાઓના વિકાસ અંગે, નાણામંત્રીએ માહિતી આપી કે છેલ્લા 11 વર્ષમાં 88 એરપોર્ટ કાર્યરત થયા છે, આશરે 31,000 કિલોમીટર નવા રેલ્વે ટ્રેક નાખવામાં આવ્યા છે, મેટ્રો નેટવર્ક ચાર ગણું વિસ્તર્યું છે, બંદર ક્ષમતા બમણી થઈ છે અને રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ નેટવર્ક 60 ટકા વિસ્તર્યું છે.
GST સુધારા 22 સપ્ટેમ્બરથી લાગુ થશે
નાણાપ્રધાન સીતારમણે જણાવ્યું હતું કે GST સુધારા 22 સપ્ટેમ્બરથી લાગુ થશે. આ સુધારા અંતર્ગત, ચાર સ્તરીય કર માળખાને ઘટાડીને માત્ર બે સ્લેબ (5% અને 18%) કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે 12% અને 28% સ્લેબ નાબૂદ કરવામાં આવ્યા છે. આનાથી મધ્યમ વર્ગ, ખેડૂતો, નાના ઉદ્યોગકારો, યુવાનો અને મહિલાઓને મહત્તમ ફાયદો થશે.
શેરબજારમાં તેજી અને રોકાણકારોનો વિશ્વાસ
ભારતીય શેરબજારમાં બુધવારે તેજી જોવા મળી હતી, જેમાં સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી વધારા સાથે બંધ થયા હતા. FIIs (વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો) દ્વારા રોકડ અને ફ્યુચર્સ બંનેમાં ખરીદી જોવા મળી હતી. જેફરીઝે HDFC બેંક પર 'બાય' કોલ જાળવી રાખ્યો છે, જેનો લક્ષ્યાંક ભાવ ₹1,200 પ્રતિ શેર છે. સ્થાનિક સંસ્થાગત રોકાણકારો (DII) દ્વારા મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં રોકાણે બજારને 20-30 ટકાના મોટા કડાકાથી બચાવ્યું છે, જે વિદેશી રોકાણકારોના વેચાણ દબાણને સંતુલિત કરે છે.
RBI દ્વારા રેપો રેટમાં ઘટાડાની અપેક્ષા
મોર્ગન સ્ટેનલીના રિપોર્ટ મુજબ, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) આ વર્ષે રેપો રેટમાં 50 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો કરી શકે છે, જેમાં ઓક્ટોબર અને ડિસેમ્બરમાં 25-25 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો શક્ય છે. આનાથી હોમ લોન સસ્તી થવાની શક્યતા છે. છૂટક ફુગાવો છેલ્લા સાત મહિનાથી RBIના 4% ના લક્ષ્યાંકથી નીચે રહ્યો છે, જે વ્યાજ દરમાં ઘટાડા માટે અનુકૂળ વાતાવરણ પૂરું પાડે છે.